Proces Schmotzer: Czterech mężczyzn uniewinniono z zarzutów znęcania się nad zwierzęciem

Oś czasu

Przebieg wydarzeń w tej sprawie, od zajścia do ostatecznej decyzji sądu, w kolejności przedstawionej przez sam sąd.

Siła dowodów

Jak duże znaczenie miał każdy dowód w uzasadnieniu sądu — dłuższy, ciemniejszy pasek oznacza, że sąd bardziej się na nim oparł przy podejmowaniu decyzji. Odzwierciedla to uzasadnienie sądu, a nie niezależną ocenę sprawy.

Zaangażowane osoby

Osoby wymienione w wyroku i rola, jaką każda z nich odegrała — na przykład oskarżony, świadek lub biegły.

Dlaczego sąd tak zdecydował

Powody podane przez sam sąd dla swojego wyroku, w kolejności, w jakiej zostały przedstawione — nie jest to ranking według wagi prawnej, tylko kolejność przedstawienia.

1. Sąd nie mógł obalić twierdzenia oskarżonych, że znaleźli kota już rannego i działali jedynie w celu zakończenia jego cierpienia („erlösen"), co uruchamiało zasadę in dubio pro reo
2. Biegły sądowy nie mógł ustalić z pewnością wymaganą w postępowaniu karnym, czy kot był jeszcze żywy lub przytomny po strzale z pistoletu umyślowego, co uniemożliwiło prawnie wykazanie, że uderzenia łopatą spowodowały dodatkowy ból lub cierpienie
3. Sąd uznał użycie pistoletu umyślowego za wskaźnik przeciwko zamiaru spowodowania cierpienia, rozumując, że osoba chcąca torturować zwierzę nie użyłaby narzędzia zaprojektowanego do szybkiego zabicia
4. Prokuratura nie mogła wykazać poza rozsądną wątpliwością subiektywnego elementu przestępstwa: że oskarżeni zamierzali spowodować niepotrzebne cierpienie lub zabić zwierzę z premedytacją (mutwillig) w rozumieniu § 222 kodeksu karnego
5. Jeden oskarżony otrzymał oddzielny środek alternatywny za przymus (grożenie osobie, która miała się zwrócić do policji), ale było to prawnie odrębne od oskarżenia o znęcanie się nad zwierzętami i nie wpłynęło na uniewinnienie w tym zakresie

Najczęściej zadawane pytania

• Co się stało z kotem o imieniu Schmotzer?

  30 kwietnia 2026 r. domowy kot o imieniu Schmotzer został zastrzelony na placu żwirowym w Brixen im Thale w Tyrolu (Austria). W zdarzeniu uczestniczyli czterej mężczyźni. Według własnych zeznań oskarżonych twierdzili, że znaleźli kota już rannego i chcieli zakończyć jego cierpienie. Użyto pistoletu umyślowego, a następnie zadawano ciosy łopatą śnieżną i przecięto gardło. Incydent został nagrany i wideo rozprzestrzeniało się przez aplikacje komunikacyjne i media społeczne.

• Kim byli oskarżeni w sprawie Schmotzer?

  W sprawę zamieszanych było czterech austriackich mężczyzn w wieku 16, 19, 20 i 25 lat w momencie zdarzenia. Ich tożsamości nie są ujawniła w dokumentach sądowych. Jeden z nich pracował jako pracownik masarni i miał pistolet umyślowy w swoim samochodzie z poprzedniego uboju.

• Jakie zarzuty postawiono oskarżonym?

  Wszyscy czterej zostali oskarżeni o Tierquälerei (znęcanie się nad zwierzętami) na podstawie § 222 austriackiego kodeksu karnego, za co grozi maksymalnie dwa lata więzienia. Dodatkowo jeden oskarżony miał zarzut grożenia potencjalnemu świadkowi (Nötigung — przymus).

• Jaki był wyrok w sprawie znęcania się nad zwierzętami Schmotzer?

  Sąd Okręgowy (Landesgericht) w Innsbrucku uniewinnił wszystkich czterech oskarżonych z zarzutu znęcania się nad zwierzętami 4 sierpnia 2026 r. Jeden oskarżony otrzymał środek alternatywny — warunkowe wznowienie postępowania — za oddzielny zarzut grożenia potencjalnemu świadkowi.

• Dlaczego oskarżeni zostali uniewinieni z zarzutu znęcania się nad zwierzętami?

  Sąd oparł uniewinnienie na czterech filarach: (1) twierdzenie oskarżonych, że kot był już ranny, nie mogło być obalane; (2) biegły sądowy nie mógł ustalić z pewnością wymaganą w postępowaniu karnym, czy kot był jeszcze żywy i zdolny do odczuwania bólu po strzale z pistoletu umyślowego; (3) użycie pistoletu umyślowego — standardowego narzędzia ubojowego — było uważane za dowód przeciwko zamiaru spowodowania cierpienia; (4) sąd stwierdził uzasadnione wątpliwości co do tego, czy oskarżeni mieli umyślny zamiar spowodowania niepotrzebnego cierpienia, co jest wymagane dla skazania na podstawie § 222 kodeksu karnego.

• Co to jest § 222 austriackiego kodeksu karnego i jakie wymogi stawia dla skazania?

  § 222 kodeksu karnego to austriacki przepis dotyczący Tierquälerei (znęcania się nad zwierzętami). Na podstawie uzasadnienia sądu, skazanie wymaga wykazania umyślnego zamiaru spowodowania niepotrzebnego cierpienia lub celowego zabicia zwierzęcia. Sąd stwierdził, że ten element zamiaru (mens rea) nie mógł być ustalony poza rozsądną wątpliwością na podstawie przedstawionych faktów.

• Jaka była rola biegłego sądowego w procesie?

  Biegły sądowy został poproszony o ustalenie, czy kot był jeszcze żywy i zdolny do odczuwania bólu po strzale z pistoletu umyślowego. Biegły nie mógł dojść do tego wniosku z pewnością wymaganą w postępowaniu karnym, co oznaczało, że sąd nie mógł prawnie wykazać, że kolejne uderzenia łopatą spowodowały dalsze cierpienie.

• Czy oskarżeni przyznali się do winy?

  Tak. 14 maja 2026 r. wszyscy czterej mężczyźni dobrowolnie stawili się na komisariacie policji w Westendorfie i złożyli zeznania. Podobno wyrazili skruchę. Jednak ich wersja — że znaleźli kota już rannego i działali w celu zakończenia jego cierpienia — stanowiła jądro obrony, którą sąd ostatecznie nie mógł obalić.

• Jak policja zidentyfikowała podejrzanych?

  Policja zidentyfikowała podejrzanych na podstawie wideo incydentu oraz przeprowadzonych przesłuchań. Sprawę zgłoszono policji 2 maja 2026 r. przez dwóch młodzieńców, którzy otrzymali wideo przez aplikację komunikacyjną.

• Dlaczego proces odbył się bez publiczności?

  Proces odbył się bez publiczności, ponieważ jeden z oskarżonych był niepełnoletni w momencie popełnienia czynu (miał 16 lat).

• Czy prokuratura wniosła apelację od wyroku uniewinniającego?

  Nie. Prokuratura Okręgowa w Innsbrucku nie złożyła apelacji, czyniąc uniewinnienie ostatecznym i wiążącym prawnie.

• Jaki środek alternatywny otrzymał jeden oskarżony?

  Jeden oskarżony otrzymał środek alternatywny — warunkowe wznowienie postępowania w austriackim procesie karnym — za grożenie świadkowi, który miał się zwrócić do policji. Był to oddzielny zarzut od oskarżenia o znęcanie się nad zwierzętami i nie skutkował formalnym skazaniem.

• Jaka rola odegrał pistolet umyślowy w rozumowaniu sądu?

  Sąd rozumował, że pistolet umyślowy jest standardowym narzędziem używanym w ubojniach do szybkiego zabicia. Jego użycie zostało potraktowane jako dowód przeciwko zamiaru spowodowania cierpienia, ponieważ jest zaprojektowany do szybkiego zabicia, a nie do zadawania przedłużającego się bólu.

• Jakie społeczne i zawodowe konsekwencje poniósli oskarżeni?

  Pomimo uniewinnienia na drodze sądowej co najmniej jeden uczestnik podobno stracił pracę, a oskarżeni zostali wyrzuceni z organizacji. Cały region Brixen im Thale spotkała krytyka i publiczny sprzeciw. Te konsekwencje wynikały z publicznej i społecznej reakcji, a nie z wyroku sądu.

• Jak społeczeństwo zareagowało na wyrok?

  Sprawa wywoła ogólnokrajowy sprzeciw w Austrii, w tym petycje wzywające do zaostrzenia przepisów ochrony zwierząt i znaczący sprzeciw w mediach społecznych. Działacze na rzecz ochrony praw zwierząt organizowali czuwanie przed gmachem sądu w dniu rozprawy.

• Czy pełny wyrok lub opinia biegłego są dostępne publicznie?

  Nie. Zgodnie z podsumowaniem sprawy pełny wyrok, opinia biegłego ani protokół rozprawy nie zostały upublicznione.

• Czy oskarżeni mogliby teoretycznie zostać ponownie osądzeni po uniewinnieniu?

  Nie. Uniewinnienie jest ostateczne i wiążące, ponieważ Prokuratura Okręgowa nie złożyła apelacji. Na podstawie zasady ne bis in idem (zakazu podwójnego karania) obowiązującej w austriackim procesie karnym oskarżeni nie mogą być powtórnie sądzeni za to samo przestępstwo.

• Jakie było znaczenie twierdzenia oskarżonych o „miłosiernym zabijaniu"?

  Oskarżeni twierdzili, że znaleźli kota już rannego i chcieli zakończyć jego cierpienie. To twierdzenie wprowadzało wątpliwość dotyczącą ich zamiaru: jeśli naprawdę wierzyli, że wykonują miłosierze zabicie, zamiar spowodowania niepotrzebnego cierpienia — wymagany do skazania na podstawie § 222 kodeksu karnego — byłby nieobecny. Sąd stwierdził, że to twierdzenie nie mogło być obalone zgodnie z standardem dowodu w postępowaniu karnym.

• Jaki standard dowodu stosuje się w austriackim postępowaniu karnym?

  Austriackie postępowanie karne, podobnie jak większość systemów prawa cywilnego, wymaga, aby wina była ustalona z pewnością wymaganą przez prawo karne — co oznacza, że rozsądne wątpliwości muszą być wykluczone. Sąd stwierdził, że przedstawione dowody nie spełniały tego standardu w odniesieniu do kluczowych kwestii dotyczących zdolności bólu u kota i zamiaru oskarżonych.

• Czy śmiechy i komentarze słychane na wideo wpłynęły na wyrok sądu?

  Podsumowanie sprawy odnotowuje, że na wideo słychać było śmiechy i komentarze, ale nie zapisuje, aby sąd dokonał konkretnych ustaleń na podstawie tego dowodu. Rozumowanie sądu skupiało się na niemożności obalenia twierdzenia o miłosiernym zabiciu, niekonkluzywnych ustaleniach biegłego dotyczących bólu i braku wykazanego zamiaru przestępczego. Wpływ zawartości audio na ocenę sądu nie wynika z wyroku w podsumowaniu.

• Jakie reformy były postulowane po wyroku w sprawie Schmotzer?

  Wyrok spowodował publiczne petycje i wezwania do zaostrzenia przepisów ochrony zwierząt w Austrii. Sprawa podkreśliła, zdaniem krytyków, potencjalną lukę w § 222 kodeksu karnego, gdzie wymóg wykazania umyślnego zamiaru spowodowania niepotrzebnego cierpienia może utrudnić ściganie, gdy oskarżeni twierdzą, że celem było miłosierze zabicie, a dowody eksperckie dotyczące bólu zwierząt są niekonkluzywne.

• Czym jest „środek alternatywny" w austriackim procesie karnym?

  Środek alternatywny (Diversion) w austriackim procesie karnym to warunkowe wznowienie postępowania. Umożliwia prokuraturze lub sądowi rozstrzygnięcie sprawy bez formalnego skazania, zazwyczaj uzależnione od warunków, takich jak zapłata grzywny, praca społeczna lub prawidłowe zachowanie w okresie próby. W tym przypadku jeden oskarżony otrzymał środek alternatywny za zarzut grożenia świadkowi, co oznacza, że nie został formalnie skazany za to przestępstwo.